Bài tập Kế thừa & Đa hình

A. Quản lý hình học

Yêu cầu 1: Thiết kế lớp cơ sở

Tạo lớp trừu tượng Shape:

• Thuộc tính:

  • public string Color { get; set; }

• Phương thức:

  • public abstract double GetArea();

  • public abstract double GetPerimeter();

  • public virtual void PrintInfo() in ra loại hình, màu, diện tích, chu vi.

Gợi ý: Cấu trúc kế thừa Shape tương tự ví dụ Shape -> Rectangle -> Square trong bài tập C# về inheritance

public abstract class Shape

{

    public string Color { get; set; }

    protected Shape(string color)

    {

        Color = color;

    }

    public abstract double GetArea();

    public abstract double GetPerimeter();

    public virtual void PrintInfo()

    {

        Console.WriteLine($"Loai: {GetType().Name}, Mau: {Color}, " +

                          $"Dien tich: {GetArea():0.00}, Chu vi: {GetPerimeter():0.00}");

    }

}

Yêu cầu 2: Các lớp hình phẳng

Tạo các lớp kế thừa:

1. Circle : Shape

   • Thuộc tính: Radius

   • Constructor nhận color, radius

   • Cài đặt GetArea(), GetPerimeter().

2. Rectangle : Shape

   • Thuộc tính: Width, Height

   • Constructor nhận color, width, height.

3. Square : Rectangle

   • Chỉ nhận color, side

   • Không cho phép lớp khác kế thừa Square (dùng sealed).

public class Circle : Shape

{

    public double Radius { get; set; }

    public Circle(string color, double radius) : base(color)

    {

        Radius = radius;

    }

    public override double GetArea() => Math.PI * Radius * Radius;

    public override double GetPerimeter() => 2 * Math.PI * Radius;

}

public class Rectangle : Shape

{

    public double Width { get; set; }

    public double Height { get; set; }

    public Rectangle(string color, double width, double height) : base(color)

    {

        Width = width;

        Height = height;

    }

    public override double GetArea() => Width * Height;

    public override double GetPerimeter() => 2 * (Width + Height);

}

public sealed class Square : Rectangle

{

    public double Side => Width;

    public Square(string color, double side) : base(color, side, side)

    {

    }

    public override void PrintInfo()

    {

        Console.WriteLine($"Loai: {GetType().Name}, Mau: {Color}, " +

                          $"Canh: {Side}, Dien tich: {GetArea():0.00}, Chu vi: {GetPerimeter():0.00}");

    }

}

Yêu cầu 3: Chương trình kiểm thử

Trong Main:

• Tạo List<Shape> chứa nhiều Circle, Rectangle, Square.

• Duyệt danh sách, gọi PrintInfo().

• Tính tổng diện tích tất cả hình.

static void Main(string[] args)

{

    List<Shape> shapes = new List<Shape>

    {

        new Circle("Red", 3),

        new Rectangle("Blue", 4, 5),

        new Square("Green", 6)

    };

    double totalArea = 0;

    foreach (var s in shapes)

    {

        s.PrintInfo();

        totalArea += s.GetArea();

    }

    Console.WriteLine($"Tong dien tich: {totalArea:0.00}");

    Console.ReadLine();

}

B. Quản lý nhân viên

Bài này mô phỏng “quản lý nhân sự” kế thừa từ lớp người, giống hướng dẫn kế thừa Nguoi -> NhanVien, KhachHang trong C#. 

Yêu cầu 1: Lớp cơ sở Person

• Thuộc tính:

  • Id, Name, Gender, BirthDate

• Phương thức:

  • virtual void Input()

  • virtual void Display()

public class Person

{

    public string Id { get; set; }

    public string Name { get; set; }

    public string Gender { get; set; }

    public DateTime BirthDate { get; set; }

    public virtual void Input()

    {

        Console.Write("Nhap ID: ");

        Id = Console.ReadLine();

        Console.Write("Nhap ho ten: ");

        Name = Console.ReadLine();

        Console.Write("Nhap gioi tinh: ");

        Gender = Console.ReadLine();

        Console.Write("Nhap ngay sinh (yyyy-MM-dd): ");

        BirthDate = DateTime.Parse(Console.ReadLine());

    }

    public virtual void Display()

    {

        Console.WriteLine($"ID: {Id}, Ten: {Name}, Gioi tinh: {Gender}, " +

                          $"Ngay sinh: {BirthDate:yyyy-MM-dd}");

    }

}

Yêu cầu 2: Lớp nhân viên và các loại nhân viên

1. Employee : Person

   • Thuộc tính: Degree, BaseSalary

   • Ghi đè Input(), Display() để nhập/hiển thị thêm Degree, BaseSalary (dùng base.Input()), tương tự ví dụ override Nhap, HienThi trong bài VietJack.​

   • Phương thức ảo public virtual double CalcSalary().

2. OfficeEmployee : Employee

   • Thuộc tính: OvertimeHours

   • Lương = BaseSalary + OvertimeHours * 50000.

3. SalesEmployee : Employee

   • Thuộc tính: SalesAmount

   • Lương = BaseSalary + SalesAmount * 0.05.

public class Employee : Person

{

    public string Degree { get; set; }

    public double BaseSalary { get; set; }

    public override void Input()

    {

        base.Input();

        Console.Write("Nhap bang cap: ");

        Degree = Console.ReadLine();

        Console.Write("Nhap luong co ban: ");

        BaseSalary = double.Parse(Console.ReadLine());

    }

    public override void Display()

    {

        base.Display();

        Console.WriteLine($"Bang cap: {Degree}, Luong co ban: {BaseSalary:N0}");

    }

    public virtual double CalcSalary() => BaseSalary;

}

public class OfficeEmployee : Employee

{

    public int OvertimeHours { get; set; }

    public override void Input()

    {

        base.Input();

        Console.Write("Nhap so gio tang ca: ");

        OvertimeHours = int.Parse(Console.ReadLine());

    }

    public override double CalcSalary()

    {

        return BaseSalary + OvertimeHours * 50000;

    }

    public override void Display()

    {

        base.Display();

        Console.WriteLine($"Gio tang ca: {OvertimeHours}, Luong thuc linh: {CalcSalary():N0}");

    }

}

public class SalesEmployee : Employee

{

    public double SalesAmount { get; set; }

    public override void Input()

    {

        base.Input();

        Console.Write("Nhap doanh so ban hang: ");

        SalesAmount = double.Parse(Console.ReadLine());

    }

    public override double CalcSalary()

    {

        return BaseSalary + SalesAmount * 0.05;

    }

    public override void Display()

    {

        base.Display();

        Console.WriteLine($"Doanh so: {SalesAmount:N0}, Luong thuc linh: {CalcSalary():N0}");

    }

}

Yêu cầu 3: Quản lý danh sách nhân viên

Trong Main:

• Tạo List<Employee>.

• Menu đơn giản:

  • 1. Them nhan vien van phong

  • 2. Them nhan vien kinh doanh

  • 3. Hien thi tat ca

  • 4. Tong quỹ luong

  • 0. Thoat

• Thêm nhân viên tương ứng, lưu vào danh sách.

• Khi hiển thị, gọi Display().

• Tính tổng tiền lương tất cả nhân viên (gọi CalcSalary() từng nhân viên).

3. Gợi ý mở rộng

• Thêm interface IBonus với phương thức double CalcBonus() để sinh viên luyện đa kế thừa qua interface, tương tự ví dụ HinhChuNhat : Shape, ChiPhiSon.​

• Thêm sắp xếp danh sách nhân viên theo lương giảm dần (cài IComparable<Employee>).

• Thêm đọc/ghi danh sách nhân viên ra file text.